jump to navigation

Osmania University – Mother Tree of Telangana Consciousness: ‘అమ్మచెట్టు’ ఉస్మానియా- కె. శ్రీనివాస్ మార్చి 10, 2017

Posted by M Bharath Bhushan in Articles, Culture, Essays, heritage, Hyderabad, Identity, Mulki, Nizam, Osmania, politics, students, Telangana.
add a comment
అధికారికమైన వేడుకలు జరుగుతాయి. జరగవలసిందే. పాలకులనుంచి నిధులను, ఖాళీల భర్తీని, అనేక ఆధునికీకరణలను డిమాండ్‌ చేయవలసిందే. ఉస్మానియా తలుపులను ప్రజాస్వామిక పవనాలకు ఎప్పుడూ తెరచి ఉంచే హక్కు కోసం కూడా అడిగి తీరాలి. కేవలం వేడుకలతో, స్ఫూర్తిని సాధ్యమైనంత పలచబరచి, కేవలం అట్టహాసం చూపినందువల్ల ఉపయోగం లేదు. వేడుక కేవలం అధికారికమైనదే కానక్కరలేదు. హైదరాబాద్‌ రాజ్యానికి అంతటికీ అది తొలి విశ్వవిద్యాలయం. సుదీర్ఘకాలం తెలంగాణకు అదొక్కటే యూనివర్సిటీ…  ప్రతి ఒక్కరూ తమకు తెలిసిన ఉస్మానియా గురించి, తాము జీవించిన ఉస్మానియా పార్శ్వం గురించీ తలచుకుని సంబరపడవలసిన సమయం ఇది. అధ్యాపక పోస్టులను అసంఖ్యాకంగా ఖాళీగా ఉంచి, శిథిల విద్యాలయంగా మార్చడానికి ప్రయత్నిస్తున్న విధానాలకు తిరస్కారం చెప్పవలసిన తరుణం కూడా ఇదే. 
……………

‘అమ్మచెట్టు’ ఉస్మానియా

 కె. శ్రీనివాస్, ఆంధ్ర జ్యోతి 09-03-2017
కాకతీయతో మొదలుపెట్టి, తెలంగాణ యూనివర్సిటీ దాకా అన్నిటికీ ఉస్మానియాయే తల్లి. శాస్త్రవిజ్ఞాన రంగాలలోను, సామాజిక శాస్త్రాలలోను సవ్యసాచిలా అసామాన్య ప్రతిభలను ఆవిష్క రించిన ఉస్మానియా స్ఫూర్తితో, అన్ని చదువులను కాపాడుకోవడానికి ప్రపంచమంతా వ్యాపించిన పూర్వవిద్యార్థులు సంకల్పం చెప్పుకోవాలి.
‘అమలులో ఉన్న విద్యావిధానంతో కొన్ని సమస్యలున్నాయి. వాటిని అధిగమించాలి. ప్రాచీన, ఆధునిక జ్ఞానాలను, సంస్కృతులను ఏ ఘర్షణా లేకుండా మేళవించాలి. భౌతిక, బౌద్ధిక, ఆధ్యాత్మిక రంగాలకు సంబంధించి పాతకొత్తలలోని ఉత్తమమైనవాటి నుంచి ప్రయోజనం పొందాలి. ఈ లక్ష్యాలను సాధించడానికి ఒక విశ్వవిద్యాలయం అవసరం. జ్ఞాన సముపార్జనలో ఈ విశ్వవిద్యాలయం నైతిక శిక్షణ మీద కేంద్రీకరించాలి. అది అన్ని శాస్త్రరంగాలలో పరిశోధనకు ప్రేరణ ఇవ్వాలి. ఉర్దూయే బోధనాభాషగా ఉండాలన్న సూత్రం మీద ఈ యూనివర్సిటీ పనిచేయాలి. అదే సమయంలో విద్యార్థులందరూ నిర్బంధంగా ఇంగ్లీషును కూడా అభ్యసించాలి. ఈ లక్ష్యాన్ని దృష్టిలో పెట్టుకుని, నాముందున్న ఈ అర్జీలో పేర్కొన్న తీరులో హైదరాబాద్‌ అధినివేశ ప్రాంతాలలో ఒక విశ్వవిద్యాలయాన్ని ఏర్పాటు చేయడానికి, నేను అధికారపీఠం అధిష్ఠించిన సందర్భానికి గుర్తుగా దాన్ని హైదరాబాద్‌ ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయం అని పిలవాలని ఆదేశిస్తున్నాను.’
హైదరాబాద్‌ రాజ్యానికి ఒక విశ్వవిద్యాలయాన్ని ఏర్పాటు చేయాలని కొందరు అధికారులు, విద్యావేత్తలు చేసిన విజ్ఞప్తిని అంగీకరిస్తూ ఏడవ నిజాం మీర్‌ ఉస్మాన్‌ అలీ ఖాన్‌ 1917 ఏప్రిల్‌ 26వ తేదీన సంతకం చేసిన ఫర్మానా అది. ఆధునిక విద్య అతి ప్రాథమిక దశలో ఉన్న సమయంలో విశ్వవిద్యాలయ స్థాపన అవసరాన్ని, అది సాధించవలసిన లక్ష్యాలను ప్రభుత్వ ఉత్తర్వులోనే అంత లోతుగా పేర్కొనడం ఆశ్చర్యం కలిగిస్తుంది. భూస్వామ్య-రాచరిక సమాజం, పరోక్ష వలస పాలనలో ఉన్న దేశీయ సంస్థానం అయిన హైదరాబాద్‌ రాజ్యం, ఒక ప్రజాసంస్థ ఏర్పాటు ద్వారా, మారే కాలంలోకి వేసిన ఒక ముఖ్యమైన అడుగు- ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయం.
వచ్చే నెల 26 నుంచి 28వ తేదీ వరకు ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయం శతవార్షికోత్సవాలు అధికారికంగా ఘనంగా జరగబోతున్నాయి. రాష్ట్రపతి ప్రణబ్‌ముఖర్జీ ఈ కార్యక్రమానికి వస్తున్నారు. గవర్నర్‌, ముఖ్యమంత్రి పాల్గొంటున్నారు. ఒక చారిత్రక సంస్థకు నూరేళ్ల వయస్సు రావడం నిస్సందేహంగా ఒక విశేష సందర్భమే. అదే సమయంలో ఆ సంస్థ సమాజపు చరిత్రతో కలిసి చేసిన చరిత్రాత్మక ప్రయాణాన్ని సమీక్షించుకోవడం, ఆవిర్భావకాలం నాటి దాని విలువలు, ఆదర్శాలను మననం చేసుకోవడం, భవిష్యత్తుకు దాని నుంచి తీసుకోవలసిన స్ఫూర్తిని మదింపువేసుకోవడం- వేడుకలకు, సంబరాలకు ప్రాతిపదికలుగా ఉండాలి. విద్యా, పరిశోధనా ప్రమాణాల స్థాపనలో, ఉత్తమశ్రేణి మేధాశక్తిని ప్రపంచానికి అందించడంలో, చదువును సామాజిక సాధికారతగా మలచడంలో ఉస్మానియా వంటి సంస్థ చేసిన కృషి- ఆ సంస్థతో సంబంధం ఉన్నవారందరికీ, ఆ సంస్థతో పెనవేసుకున్న చరిత్రతో నడిచిన వారందరికీ గర్వకారణం. ఒక విద్యాలయం కేవలం అధ్యాపకులకు, విద్యార్థులకు మాత్రమే సంబంధించినది కాదు. అది స్వేచ్ఛాలోచనలకు వేదిక, విభిన్న భావాల కూడలి, విరుద్ధ ఆశయాల యుద్ధస్థలి, తన చుట్టూ ఉన్న సమాజం అంతటికీ మెదడూ, గుండే కూడా.
ఏడో నిజాం గురించి, ఆయన పాలన గురించి రకరకాల అభిప్రాయాలున్నాయి. తెలుగులో చదువును ఆయన పాలన ప్రోత్సహించలేదని, నూతనత్వంలోకి తెలంగాణ తెలుగు సమాజం వికసించడానికి అన్నీ అవరోధాలే ఉండేవని విమర్శిస్తాం. అందులో అసత్యం ఏమీ లేదు. నాటి తెలంగాణ తెలుగుసమాజం తనను తాను వెలుగులోకి తెచ్చుకోవడానికి ఎంతో ప్రయాస పడింది, పోరాడింది. భాషా సాంస్కృతిక అస్తిత్వ పోరాటాన్ని రాజకీయ సాయుధపోరాటం దాకా తీసుకువెళ్లింది. నిజాం పాలనలో తెలుగుపై ఉండిన వివక్షను విమర్శించడానికి నాటి తరానికి హక్కు ఉన్నది కానీ, ఈ నాడు ఇతరేతర కారణాలతో సానుకూలతను, వ్యతిరేకతలను నిర్మించుకుంటున్న వారికి ఆ హక్కు లేదు. తెలుగును మనం మాత్రం ఏం నిలుపుకుంటున్నాం? తెలుగు విద్యామాధ్యమంగా కనీసస్థాయిలో అయినా బతికించుకోవాలని కోరుకుంటున్నవారిని హేళన చేస్తున్నాం, తిండిపెట్టే విద్యను, ఉపాధినిచ్చే భాషను తిరస్కరిస్తే భవిష్యత్తు ఏమిటని నిలదీస్తున్నాం. ఉస్మానియా యూనివర్సిటీ స్థాపన నాటికే నాటి ప్రభుత్వానికి ఈ అంశంపై ఒక స్పష్టత ఉన్నది. బహుళభాషా రాజ్యమైన హైదరాబాద్‌లో ఎక్కువమందికి అర్థమయ్యే భాషగా ఉర్దూను గుర్తించడంలో, తెలుగుకు అన్యాయం జరిగి ఉండవచ్చు. తెలుగుమాధ్యమంగా వెలిగిన కాలంలో, ఉర్దూకు పట్టిన గతి ఏమిటి? అనేక గిరిజన భాషల పరిస్థితి మాత్రం ఏమిటి? భారతీయ భాష అయిన ఉర్దూలో సకల విద్యాంశాలనూ బోధించాలన్న నిర్ణయం సామాన్యమైనది కాదు. అదే సమయంలో, ఇంగ్లీషును తప్పనిసరిగా అందరూ నేర్చుకునేట్టు విద్య ఉండాలన్న షరతూ ఉండింది. శాస్త్రసాంకేతిక అంశాలను ఉర్దూలో బోధించడంలో అనేక సమస్యలున్నాయి. ఉర్దూలోనే కాదు, ఏ భారతీయ భాషలో నేర్పించాలన్నా పరిభాషకు, వ్యక్తీకరణకు సంబంధించిన సమస్యలుంటాయి. దాన్ని అధిగమించడానికి ఉస్మానియాయూనివర్సిటీ ప్రత్యేకంగా అనువాద విభాగాన్ని ఏర్పరచి, గణితం, భౌతిక శాస్త్రాలను ఉర్దూలో రచింపజేయడానికి వీలు కల్పించారు. ఇవాళ తెలుగు ఆధునిక భాషగా ఎదగాలంటే కూడా జరగవలసింది అటువంటి కృషే. బోధనాభాష సంగతి పక్కనపెట్టండి, కనీసం ఒక సబ్జెక్టుగా పదోతరగతి వరకైనా తెలుగును నిర్బంధం చేయమంటే తెలుగుపాలకుల స్పందన ఏమిటి?
ఉర్దూ బోధనా మాధ్యమంగా యూనివర్సిటీని స్థాపించడం దేశవ్యాప్తంగా నాడు జాతీయవాదుల ప్రశంసలకు పాత్రమైంది. ‘‘విదేశీ భాష శృంఖలాల నుంచి విముక్తమై, విద్య అందరికీ సహజంగా అందే రోజు కోసం దీర్ఘకాలంగా ఎదురుచూస్తున్నాను. ఈ సమస్య పరిష్కారం దేశీయ రాజ్యాలలోనే సాధ్యపడుతుందని అనుకున్నాను. మీ రాజ్యం ఉర్దూ భాషలో బోధించే విశ్వవిద్యాలయాన్ని స్థాపించనున్నదని తెలిసి ఎంతో ఆనందం కలిగింది’’ అని రవీంద్రనాథ్‌ టాగూర్‌ నిజామ్‌కు రాసిన లేఖలో ప్రశంసించారు. జాతీయోద్యమ కాలంలో ఒక దేశీయ సంస్థానం జాతీయవాద దృష్టితో ఉర్దూభాషపై వైఖరి తీసుకోగా, స్వాతంత్ర్యానంతరం కేంద్రప్రభుత్వం ఉర్దూ స్థానంలో హిందీని బోధనామాధ్యమం చేసే ప్రయత్నం చేసింది. ఆ సమయంలో యాక్టింగ్‌ వైస్‌చాన్స్‌లర్‌గా ఉన్న దేవులపల్లి రామానుజరావు కేంద్రప్రభుత్వ ప్రయత్నం మీద తీవ్రంగా నిరసన తెలిపారు. హిందీ యూనివర్సిటీగా మార్చాలనుకోవడం ఉత్తరాది ఆధిపత్యానికి చిహ్నమని ఆయన వాదించారు.
విద్యాప్రమాణాలకు, ఉత్తమశ్రేణి మానవశక్తి రూపకల్పనకు ఉస్మానియా పెట్టింది పేరుగా ఉండేది. ఇప్పటికీ అనేక విభాగాలలో ఉస్మానియా జాతీయస్థాయిలో తొలిర్యాంకులలో కొనసాగుతున్నది. ఉస్మానియా పూర్వవిద్యార్థుల జాబితాను చూస్తే కళ్లు మిరుమిట్లు గొల్పుతాయి. ఎంతమందిని, ఎంతటి శాస్త్రవేత్తలను, రచయితలను, కవులను, మేధావులను, రాజకీయనేతలను, పాలనాదక్షులను, విప్లవకారులను, మితవాద అగ్రనేతలను- ఈ విశ్వవిద్యాలయం దేశానికి అందించింది!
నిజాం వ్యతిరేక ఉద్యమంలోని రకరకాల ధోరణలకు ఉస్మానియా వేదికగా ఉండింది. మతపాక్షిక జాతీయవాద శ క్తులు, వామపక్షీయులు, కాంగ్రెస్‌ పక్షీయులు- ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయ విద్యార్థులలో ఉండేవారు. 1960 దశకం చివరినుంచి విప్లవవిద్యార్థి ఉద్యమానికి ఉస్మానియానే కేంద్రం అయింది. సుమారు రెండు దశాబ్దాల పాటు విద్యార్థిలోకం చైతన్యానికి ఇంధనాన్ని అందించింది. తొట్టతొలి ముల్కీ ఉద్యమం దగ్గరనుంచి ఇటీవలి ప్రత్యేక తెలంగాణ ఉద్యమం వరకు ఉస్మానియా యూనివర్సిటీయే ప్రేరణ స్థలంగానూ, రణస్థలంగానూ ఉండింది. తెలంగాణ సమాజానికి తనను తాను ఒక ప్రతీక చేసుకుని, దిగ్బంధ ఉస్మానియా కేంపస్‌ ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్‌ ప్రభుత్వంతో పోరాడింది. ఉద్యమాలకు ఆలోచనాశక్తిని, కార్యకర్తల బలాన్ని ఇచ్చింది. అమరవీరులనూ అందించింది. నాయకత్వం తప్పొప్పులను ఎత్తిచూపడానికి ఉద్యమకాలంలోనూ వెనుకాడలేదు, తరువాత కాలంలోనూ వెనుకాడడంలేదు. ఉస్మానియా లేకపోతే తెలంగాణ రాష్ట్రమే లేదు. ప్రత్యేకరాష్ట్రం ప్రయోజనాలను అనుభవిస్తున్నవారు నిరంతరం ఉస్మానియాకు మొక్కులు చెల్లించుకున్నా రుణం తీరదు.
ఉస్మానియా శతవార్షికోత్సవం జరుపుకుంటున్న సందర్భం- విద్యారంగంలో, స్వేచ్ఛాలోచనల వ్యాప్తిలో తీవ్రమయిన నిరోధాలు ఎదురవుతున్న సమయం. పబ్లిక్‌ సంస్థలుగా యూనివర్సిటీలు సంక్షోభాన్ని ఎదుర్కొంటున్న కాలం. దేశీయమైన, చారిత్రకమయిన యూనివర్సిటీలను చేజేతులా చిదిమివేసి, ప్రైవేటు, విదేశీ యూనివర్సిటీలకు ఎర్రతివాచీలు పరుస్తున్నారు. సామాజికశాస్త్రాలు పూర్తిగా అణగారిపోతున్నాయి. ప్రలోభాలను, స్వార్థాన్ని తప్ప ఏ నైతికతనూ విద్య అలవర్చలేకపోతున్నది. ఉస్మానియా వంటి సంస్థలు ఏ ఆశయాలతో పుట్టాయో, ఎటువంటి చారిత్రక సందర్భాలలో ఎదుగుతూ వచ్చాయో, ఏ ఏ సామాజిక సంచలనాలకు వేదికలుగా ఉంటూ, ప్రజల విషయంలో విద్యావంతుల బాధ్యతలను నెరవేరుస్తూ వచ్చాయో ఒకసారి గుర్తుకు తెచ్చుకోవలసిన సందర్భం కూడా ఇది.
అధికారికమైన వేడుకలు జరుగుతాయి. జరగవలసిందే. పాలకులనుంచి నిధులను, ఖాళీల భర్తీని, అనేక ఆధునికీకరణలను డిమాండ్‌ చేయవలసిందే. ఉస్మానియా తలుపులను ప్రజాస్వామిక పవనాలకు ఎప్పుడూ తెరచి ఉంచే హక్కు కోసం కూడా అడిగి తీరాలి. కేవల వేడుకలతో, స్ఫూర్తిని సాధ్యమైనంత పలచబరచి, కేవలం అట్టహాసం చూపినందువల్ల ఉపయోగం లేదు. వేడుక కేవలం అధికారికమైనదే కానక్కరలేదు. ఉస్మానియా వందేళ్ల పండుగ దాని భౌగోళిక పరిధికి మాత్రమే పరిమితం కావలసిన పనిలేదు. హైదరాబాద్‌ రాజ్యానికి అంతటికీ అది తొలి విశ్వవిద్యాలయం. సుదీర్ఘకాలం తెలంగాణకు అదొక్కటే యూనివర్సిటీ. కాకతీయతో మొదలుపెట్టి, తెలంగాణ యూనివర్సిటీ దాకా అన్నిటికీ ఉస్మానియాయే తల్లి. ఉస్మానియా ఆవిర్భావం ఈ అన్ని ప్రాంతాలకు చెందిన విద్యావంతులదీ. ప్రతి ఒక్కరూ తమకు తెలిసిన ఉస్మానియా గురించి, తాము జీవించిన ఉస్మానియా పార్శ్వం గురించీ తలచుకుని సంబరపడవలసిన సమయం ఇది. అధ్యాపక పోస్టులను అసంఖ్యాకంగా ఖాళీగా ఉంచి, శిథిల విద్యాలయంగా మార్చడానికి ప్రయత్నిస్తున్న విధానాలకు తిరస్కారం చెప్పవలసిన తరుణం కూడా ఇదే. శాస్త్రవిజ్ఞాన రంగాలలోను, సామాజిక శాస్త్రాలలోను సవ్యసాచిలా అసామాన్య ప్రతిభలను ఆవిష్కరించిన ఉస్మానియా స్ఫూర్తితో, అన్ని చదువులను కాపాడుకోవడానికి ప్రపంచమంతా వ్యాపించిన పూర్వవిద్యార్థులు సంకల్పం చెప్పుకోవాలి. అవిద్య అలముకున్న తెలంగాణలో ఆశాదీపంలా ఆవరించిన ఉస్మానియాను, నూతన తెలంగాణ నిర్మాణంలో ఒక సజీవ బౌద్ధిక కేంద్రంగా నిలబెట్టుకోవాలి.

 

source: http://www.andhrajyothy.com/artical?SID=379739

ప్రకటనలు

తెలంగాణ అస్తిత్వం నా వ్యక్తిత్వం – పద్మశ్రీ లక్ష్మా గౌడ్‌ జనవరి 27, 2016

Posted by M Bharath Bhushan in Art, Culture, Identity, Interview, Personalities, Telangana, Telugu, Telugu (తెలుగు).
Tags:
add a comment

తెలంగాణ అస్తిత్వం నా వ్యక్తిత్వం

Interview with Padma Shri Laxma Goud by Kandukuri Ramesh Babu, Namasthe Telangana, January 27, 2016

ఆధునిక చిత్రకళలో సంచలనాత్మకమైన సృష్టికి ప్రతీకగా పేరొందిన లక్ష్మా గౌడ్‌తో ముఖాముఖి అంటే ఒక సాహసితో కరచాలనం. ఆయన జానపదుడు. మోటు మనిషి. కానీ అతడి చిత్రాల్లోని రేఖా లావణ్యం, రంగుల మేళవింపు చూడముచ్చటైంది. లలిత లలితంగా సాగే ఆయన చిత్రాలు మానవుడి చిత్తప్రవృత్తులను నిఖార్సంగా ఆవిష్కరిస్తూ చూపరులను ఒక్కపరి భీతిల్ల చేస్తాయి. కలవరపాటుకు గురిచేస్తాయి. ఎందుకంటే ఆయనది గ్రామ సంప్రదాయం. అందులో చెట్లు, చేమలు, గేదెలు, మేకలు – మనుషులూ ఉంటారు. ఆ మనుషుల్లోని ఆప్యాయతలు, అనురాగాలు – మరీ ముఖ్యంగా పశుపక్ష్యాదులతో వారికున్న అనుబంధాలు ప్రస్ఫుటంగా గోచరిస్తాయి. నాగరికులకు అనాగరికంగా అనిపించే అలవాట్లు, ప్రవర్తనలు, కోపతాపాలు, ఉద్రేకాలు, ఉద్వేగాలు, సరససల్లాపాలు, మోహావేశాలు – ముఖ్యంగా సెక్సు సంబంధాలన్నిటినీ మరే ఆధునిక చిత్రకారుడూ సృశించ సాహసించనంతటి విశిష్టంగా ఆయన చిత్రిస్తారు. అదే లక్ష్మాగౌడ్‌ ప్రత్యేకత. ఒక్కమాటలో ఆయన నిర్భీతికి మారుపేరు. అటువంటి కళాకారుడితో మామూలు సమయంలో ముఖాముఖి అంటే అది సాహసమే. కానీ, పద్మశ్రీ వరించిన సందర్భంలో ఆయన ఎంత హాయిగా ముచ్చటించారంటే తెలంగాణ మురిపాల ముద్దుబిడ్డగా ప్రాంతీయ అభివ్యక్తి గురించి కూడా నిర్మొహమాటంగా వ్యక్తమయ్యారు. టీవీ చానళ్ల హడావిడి మధ్యన తనదైన యాస భాషలతో లక్ష్మాగౌడ్‌ తన చిత్రకళా ప్రస్థానాన్ని కాసేపు ‘నమస్తే తెలంగాణ’తో ఇలా పంచుకున్నారు. ..

*తొలి ప్రశ్న. ఈ శుభ సందర్భంలో మొట్టమొదట మీరు ఎవర్ని యాది చేసుకున్నారు?

– ముఖ్యంగా మా నాయినని. నేనంటే ఆయనకు చాలా ప్రేమ. ఆయనే ఇంతటి స్థితికి కారణం అంటాను నేను. తండ్రిగా ఆయన నన్ను ఇది చేయి అది చేయి అని ఎప్పుడూ దేంట్లోనూ కల్పించుకోలేదు. అది నాకు చాలా సంతోషకరమైన విషయం. నాయిన్నే నన్ను ఆర్ట్ స్కూల్లో జాయిన్ చేశారు. అందుకు తొలి యాది నాయన. తర్వాత నా టీచర్‌ను యాది చేసుకున్నాను. బరోడాలో నా గురువర్యులు కె.జి.సుబ్రమణ్యన్ గారిని తలుచుకున్నాను. ఆయన సాన్నిహిత్యంలో, మాట ముచ్చట్లలో నా తెలివిని పెంచుకోవాల్సిన అవకాశం ఏదైతే దొరికిందో దానికి నేను జన్మాంతరం రుణపడి వుంటాను. ఔర్ ఆయన వల్లనే నేనీ దశకు వచ్చానని అంటాను.

*ఒక్క మాటల మీ టీచర్ చెప్పింది ఏమిటి?

– నా టీచర్ చెప్పిన ముచ్చట ఏమిటంటే – నీలో గనుక కళాకారుడిని కావాలన్న అభిలాష ఉంటే నీదైన- వ్యక్తిగత రూపకల్పన (ఇండివిజులిస్టిక్ ఐడియా) చేసుకోమని చెప్పిండు. అందరు కళాకారులే. కానీ, వ్యక్తిగత రూపకల్పన చేయగలిగితే నీ బొమ్మ తయారవుతుందని చెప్పిండు. అదే శైలి. నీదైన శైలిని గుర్తించగలగే స్థితికి వస్తే, అది నీ మనసుకు అతికినట్లుగా ఉంటే అక్కడ కళాకారుడు పుడతాడు. అలా కనపడాలన్న సూచన ఆయన ఇచ్చిందే. కళను జీవితాన్ని సెపరేట్ చేయకుండా, దాన్ని చూసి గుర్తించగలిగి, అందులో నీదైన గుణం వ్యక్తం అయ్యేలా కృషి చేయాలని చెప్పిండు.

*మీరు జన్మించిన కులం (కలాల్ పని- గీత అక్కడే ఉంది) మీ ప్రాంతం (సహజ సిద్దమైన తెలంగాణ గ్రామీణ సాంస్కృతిక నైసర్గికత) – ఈ రెంటితో కూడిన వ్యక్తిత్వం వల్లే మీరు బలమైన కళాకారుడిగా ఎదిగారని అనవచ్చా?

– జీన్స్ అంటమే. నిజమే. అదిట్లా వుండి ఈ విత్తనం ఇట్లా తయారైంది. కానీ మా ఇంట్లో కళాకారులు లేరు. ఎవరన్న ఉంటే నాకు ప్రేరణ వచ్చిందనుకోవచ్చు. కానీ, లేదు. నాయన మాలీ పటేల్‌గా వుండె. ఇప్పుడు విలేజ్ డెవలప్‌మెంట్ ఆఫీసర్ అంటున్నారు. ఆయన పొట్టిగా నా లెక్క… గల్ల రుమాలు, కమీజ్, హాఫారం, దోతి, చెప్పులు వేసుకునేవాడు. కాని ఆయన అభిరుచి, క్రమశిక్షణ నాకొచ్చింది. దాంతో నాదైన కృషితో ఆర్టిస్టు నయ్యాను.

laxma goud f

*మీది సాహసోపేతమైన వస్తువు, శైలి. ‘ఎవడైతే నిర్భయంగా నిత్యజీవితంలో ఉన్న భాషను, ఆకృతులను ఉపయోగించి సత్యాన్ని కథగా అల్లుతాడో, వాడి ఆయుధం ఏదైతే ఉన్నదో అది వాడిష్టం. ఆ మేరకు నేను సెక్స్‌ని ఆయుధం చేసుకున్నాను’ అని గతలో మీరు స్పష్టంగా చెప్పారు. లైంగికతను నిర్భీతితో ఆవిష్కరించారు. కానీ, ఈ యాభై ఏళ్ల ప్రస్థానంలో ఎన్ని విమర్శలు? వాటన్నటినీ దాటి సగర్వంగా పద్మశ్రీ అందుకుంటున్నారు. ఈ సందర్భంగా మీరు పట్టించుకున్నదేమిటి? పట్టించుకోనిదీ ఏమిటి?

– సమాజంలో ప్రతి ఒక్కరూ ఉంటరు. కళను అందరూ అప్రిషియేట్ చేస్తరా? చేయరు. నా కంటెంట్ మ్యాటర్ చూసి నన్ను రిజెక్ట్ చేసిన మ్యాటర్ మాట్లాడుతున్నవు నువ్వు. కానీ, అది ముఖ్యం కాదు. సమాజంలో అంతరాలున్నయి. పైది -మధ్యది- కిందది. ఇప్పటిదాకా ఈ మూడింట్లో పైనున్న సమాజమే కీలకం అయింది. వాళ్లకు అర్థమైనా కాకపోయినా వాళ్లు నిన్ను గుర్తిస్తెనే లెక్క అన్నట్లుగా మారింది. కానీ, కాదు. వాళ్లు తమ సోషల్ ప్రిస్టేజ్ కోసం మనల్ని రికగ్నైజ్ చేస్తరు గని కళ కోసం కాదు. సమాజం అంటూ ఏమీ లేదు. అందులో కొద్దిమంది మాత్రమే ఉంటారు. ఆ కొద్దిమంది కోసం నేను కళాకారుడని కావాలని ఆలోచిస్తే నేను కళాకారుడిని కాను, వెధవను అవుతాను. అంతేకాదు, ఆ కొద్దిమందిని నేను తలవొంచేలా చేస్తాను అనే విధానం కూడా కరక్టు కాదు. వాళ్ల కొరకు నేను చేయడం లేదు. వాళ్లు గుర్తిస్తే ఏంది? గుర్తించకపోతే ఏంది? ఈ సంగతి అర్థం చేసుకుని పెరగడం లేదంటే తనంతట తాను పెరుక్కుంటూ అర్థం చేసుకోవడం…ఇది ముఖ్యం అంటాను నేను. అప్పుడు నువ్వు ఎటువంటి ఆర్ట్ చేసినా, ఏ సమాజం కోసం చేసినా దేనికీ భయపడనక్కర్లేదు. అట్లా నేను నిర్భయంగా నా స్వీయ కళా దృక్పథాన్నే నమ్మాను. దాన్నే సాధన చేశాను. దైవం నాకు అది ఇచ్చింది. ఇచ్చిందాని మీద మనకు నమ్మకం లేకపోతే ఎట్లా? నువ్వు బుద్దితక్కువోడవు అయితవు. నీ దగ్గర ఉన్నదే నువ్వు వాడుకోకపోతే దానికి మందేం చేస్తరు? మంది కాదు కదా కారణం. సో, అందుకే నన్ను నేను నమ్మాను. దిసీజ్ వాట్ వెరీ ఇంపార్టెంట్ అంటాను నేను. ఆర్ట్ ఈజ్ నాట్ కేటర్డ్ టు వన్ మిలియన్ పీపుల్ ఇన్ ది వరల్డ్. యు డు ఆర్ట్ ఇన్ యువర్ స్టుడియో ఫర్ యువర్ సెల్స్. నాకు దానిమీద నమ్మకం ఉంది. పిల్లలకు కూడా అదే చెబుత.

laxama goud d
(మరింత…)

Fascinating Hyderabad : Aks -e- Hyderabad జూన్ 17, 2013

Posted by M Bharath Bhushan in Culture, Hyderabad, Photos, Review, Telangana.
add a comment

Going back in time through timeless snaps
J.S.Ifthekhar, The Hindu, Hyderabad, June 17, 2013

‘Aks-e-Hyderabad’, a photo album with 600-odd stunning images narrates the tale of twin cities in a telling manner

Life brings tears, smiles and memories. Tears dry, smiles fade but memories last forever. All it takes is one picture to bring back a thousand memories. The Hyderabad of yore where time stood still, where the dust of the royal past never settles. How about reliving an age gone by?

Now, you can take a step back in time and enjoy a fascinating past. Aks-e-Hyderabad (Images of Hyderabad), a photo album brought out by Urdu daily Siasat , brings alive the past in minute detail. A picture is worth a thousand words. The album, with 600-odd stunning images, narrate the tale of twin cities in a telling manner.

Though there is no dearth of books on Hyderabad, an album is perhaps the first of its kind. Flip through the folder, and you get the feeling of a kind of videotape playing in your mind.

Striking images of Golconda, the Pearl City, the agony of the 1908 floods, modes of transportation, coins and currency, culture and civilisation, marriage, music and dance, jewellery and costume and the Nizams and their family flash by. Just about everything of the erstwhile Hyderabad is contained in 319 pages of the photo album.

The album covers the period from 1880 to 1960. “We have 1,300 rare photographs in our collection. About 650 have been included in this album. The rest we plan to publish shortly,” says Zahid Ali Khan, editor, Siasat . The credit for collecting and compiling the photographs goes to noted writer Allama Aijaz Farruq. (మరింత…)

Interfaith harmony in the medieval Deccan ఏప్రిల్ 29, 2012

Posted by M Bharath Bhushan in Articles, Culture, Deccan, Godavari, Hindu, Identity, Muslim, Poetry & Songs, regionalism, Telugu, Urdu, Velama.
Tags: , , , , , , , , , , , , , , , ,
add a comment

Interfaith harmony common in the medieval Deccan
Sajjad Shahid | Apr 29, 2012, The Times of India

I saw fragrance fleeing, when the bee came/ What a wonder! / I saw intellect fleeing, when the heart came / I saw the temple fleeing, when God came. (Allama Prabhu, 12th century mystic poet of the Deccan)

In contrast to north India, where the first incursions by those professing the Islamic faith had been of a violent nature, the initial encounters between original inhabitants of the Deccan and Muslim settlers had been in the field of trade and commerce. This crucial difference was instrumental in promoting amicable relations between the two communities, providing an atmosphere conducive for interfaith dialogue leading to a better understanding of the other.

In consequence there evolved a distinct culture, tangible in its varied manifestations, which was enthusiastically patronized and nurtured by the Deccan monarchs leading to a distinct identity for the region. Unfortunately, due to its vilification by bigots over the recent past this glorious legacy which was sustained over centuries has come under a grave threat of complete obliteration as evident from the increased polarization between different sections of society. (మరింత…)

Scroll painting of Cheriyal – an ancient audio visual entertainment డిసెంబర్ 7, 2011

Posted by M Bharath Bhushan in Art, Articles, Culture, Telangana, Telugu, Warangal.
Tags: , , , , ,
add a comment

Ancient audio visual entertainment
Aparna Menon, The Hindu, December 6, 2011

Scroll painting done in the village of Cheriyal in Warangal could go up to 40 feet in length

Many centuries ago, when the radio, television and cinema had not even been thought of, audio- visual entertainment did exist! Many arts and crafts developed in various parts of the world, with an aim to entertain the people. Scroll painting was one among them.


In those times, the scroll played the role of the visual medium and the song of the bard was the audio medium. Of all the various arts and crafts found in India, scroll painting is unique and different. This craft has been practiced, from time immemorial, in Rajasthan, Maharashtra, Bengal and Andhra Pradesh. In Andhra Pradesh scroll painting is done in the little village called Cheriyal in Warangal district. Bards from the “kaki padagollu” community, used these scrolls to narrate stories from the Indian epics and other folk tales.

The scroll would flow like a film roll. It was generally around three feet in width and went up to 40 feet in length, depending upon the story. Like large sized comic strips, each panel of the scroll depicted one part of the story. Hence, a scroll would easily have around 50 panels. As the bard would narrate the story, the panel depicting that particular part of the story would be displayed.
(మరింత…)

Hyderabad and Telangana inseparable: Asaduddin Owaisi అక్టోబర్ 13, 2011

Posted by M Bharath Bhushan in 1969, Articles, BJP, Congress, Culture, Deccan, Greater Rayalaseema, heritage, Hyderabad, Identity, MIM, Mulki, Muslim, Nizam, Osmania, politics, regionalism, Settler, TDP, Telangana, TRS.
Tags: , , , , , , , ,
add a comment

Hyderabad and hinterland
Asaduddin Owaisi
Indian Express, Oct 12 2011

Founded by Sultan Mohammed Quli Qutub Shah, the fifth Qutub Shahi king, in 1591, Hyderabad has evolved into a bustling city over the last four-odd centuries.

Today, Hyderabad is the fifth-largest city in India, after the four metropolises. In the last five decades, it has witnessed enormous growth not only in terms of area and population but also economic activity and socio-educational profile.

In its hoary past, Hyderabad was known as the city of gardens, a city of minarets (Charminar), a city of pearls and bangles, a city of nawabi culture and grace. Though Hyderabad has made rapid strides in the emerging fields of information technology, business process outsourcing, pharmaceuticals and medical care in recent times, it retains much of its basic core characteristics, its cosmopolitan culture, social ethos, traditions and tolerance. (మరింత…)

Chisti and Misinformation: Subhash Chandra అక్టోబర్ 12, 2011

Posted by M Bharath Bhushan in 1969, Andhra, Andhrapreneurship, Articles, corruption, CPI, CPI-M, Culture, Deccan, English, Hyderabad, Identity, MIM, Mulki, Nizam, politics, regionalism, Review, struggle, Telangana.
Tags: , , , , , , , , , , , , , ,
4 వ్యాఖ్యలు

Land of Much Disinformation
Masquerading as Journalism

Dear journalist Ms. Seema Chisti,

Greetings from the State of Telangana!

I have addressed you as a journalist since you identified yourself as one in one of your public tweets. Specifically though, I am writing this letter to you with reference to your October 7, 2011 online article titled “Land of many discontents” published by Indian Express. I have also read many of your posts on Telangana as well as on various other issues and subjects. (http://www.indianexpress.com/columnist/seemachishti)

I am not a journalist (exclusively) myself but, I do have high regard for true journalism and true journalists of unquestionable integrity. I hope, you subscribe to such values, too.

After reading your column “Land of many discontents” though I have serious concerns. Just to be sure, I then read your other articles on Telangana and my suspicions were confirmed. Perhaps, it is unfair on my part to expect such high standards from you. Still, considering the facts that you have worked at BBC and Indian Express as a senior journalist, I expect you to at least check your facts for accuracy even if your opinions are biased. Alas, you have seriously disappointed me and, I am sure, many other serious readers of news and opinions both in India and abroad. What shocks me is that even senior journalists like you and many others like Vijay Simha @ Tehelka, and even Rajdeep Sardesai of Editors Guild take your professional responsibility rather lightly and commit grave errors both in substance and accuracy. I just wonder what the reasons could be. Is it because you consider yourself above the fray or too important to concern yourself with the mundane task of verifying facts and the veracity of your statements, or just plain carelessness and recklessness? After all, you have represented the Editor’s Guild along with Sardesai to the EC regarding how badly prevalent is Paid Journalism in Indian Press. Why then do you perpetuate the same things (paid-journalism) you complain to EC?

I am going to treat every word and every sentence in your article with utmost care and seriousness to show how far removed your writing is from facts, truth, and objectivity. I shall also provide you references to verify the facts. (మరింత…)

Land of many discontents, united AP rationale squandered అక్టోబర్ 9, 2011

Posted by M Bharath Bhushan in 1969, agitation, Andhra, Andhrapreneurship, Articles, BJP, Congress, CPI, CPI-M, Culture, fast, Guntur, Hyderabad, Identity, Kamma, KCR, Mulki, Nizam, politics, Reddy, regionalism, Settler, TDP, Telugu, TRS, Velama, Y S Jagan, YSR.
Tags: , , ,
add a comment

Land of many discontents
Seema Chishti, The Indian Express, Oct 07 2011

Among most English-speaking sections of southern India, when a concept finds itself abbreviated or turned into an acronym, it is considered evidence of its acceptance. To that extent, the usage of “T” for Telangana in newspapers and periodicals there, as opposed to AP for Andhra Pradesh, could signal that “Telangana” is around the corner.

But if you discount the hype, there is a different story unfolding in the region. The absence of real stalwarts in Andhra Pradesh who can lend heft to the debate, and the Congress’s classic act of not knowing which side to weigh in on, after muddling things up very competently two years ago, does not help. A short biography of the idea of Telangana and the “movements” there is in order.

The Telangana movement, as was understood when India was being created out of hundreds of princely states, was of a completely different kind. A deep peasant revolt against the landlords was brewing, headed by the then-united CPI. The Telangana movement, between 1946 and 1951, meant bringing about a virtual “people’s republic” in those parts. Facing brutal attack from local landlords and the Nizam, comrades like P. Sundarayya, Basavapunaiah, B. Narasimha Reddy and a thousand others led a prolonged struggle for establishing “true” freedom, before they withdrew the struggle (for a variety of reasons) and participated in the 1952 elections. The communists, then a force to be reckoned with in AP, secured more than 33 per cent of the votes and were more than a handful for a wary Congress. However, despite a pre-poll alliance that got them more than the Congress, it was the Congress that was called in to form the government. Communist accounts describe how the backbone of the comrades was crushed with a brutal police-led witch-hunt, as the Telangana “movement” wound down. (మరింత…)

Form Telangana now – T K Arun అక్టోబర్ 7, 2011

Posted by M Bharath Bhushan in agitation, Andhra, Andhrapreneurship, Articles, bandh, Congress, Economy, elections, Hyderabad, Identity, livelihoods, Polavaram, politics, regionalism, Telangana, TRS, Uttara Andhra.
Tags: , , , ,
2 వ్యాఖ్యలు

Form Telangana now
TK Arun, Economic Times, October 06, 2011

As Telangana burns, the Congress fiddles — with its electoral fortunes in all three regions of Andhra Pradesh and with credibility across the nation. The buzz is that the Congress wants to announce the new state only on the eve of the next assembly elections in 2014.

The calculation behind such thinking would perhaps be clear to the Hottentots, whose world of numbers used to have three elements: 1, 2 and many. The rest of us can only gape in awe.

The roadblock on Telangana, we are told, comes from West Bengal, in the form of Mamata Banerjee’s sensitivities on Gorkhaland: if Telangana is granted, it would strengthen separatist demands in Darjeeling. Neither the sense nor the sensibility on Telangana will change, as far as Ms Banerjee goes, by 2014. If the Congress can bite the bullet then, it might as well put its teeth to good use now.

Another argument is that the Congress cannot be seen to be buckling under pressure. Granted, the entire nation and Anna Hazare know the Congress is guided only by principle and never by pressure. That said, the worry that the Congress would, if it forms the new state under pressure, cede ground to the TRS that has been spearheading the agitation for Telangana is altogether misplaced.

Andhra Pradesh was formed under pressure, after Potti Sreeramulu died fasting for a separate Andhra state to be carved out of the erstwhile Madras Presidency, in 1952. Despite what today’s Congress logicians would deem to be abject surrender under pressure, the Congress formed all successive governments in Andhra Pradesh till the early 1980s.
Respecting popular sentiment is a core value of democracy, provided that sentiment does not conflict with equally core values such as protecting fundamental rights of individuals and groups. This qualification is, of course, what separates democracy from mobocracy. Respecting the wishes of the people of Telangana for a state of their own amounts to recognising and acting out popular sentiment, not yielding to pressure.

But TRS would certainly have the upper hand, to begin with. Dealing with that is normal politics. The way some Telangana agitators have turned into protection racketeers who take money for not targeting particular commercial installations is a source of popular revulsion that is waiting to be tapped. (మరింత…)

Sakala Janula Samme, a people’s movement: India Today l సెప్టెంబర్ 30, 2011

Posted by M Bharath Bhushan in agitation, Articles, bandh, Congress, Economy, elections, English, Identity, JAC, KCR, livelihoods, Mulki, politics, regionalism, Sonia, TDP, Telangana, TRS.
Tags: ,
1 comment so far

People power driving Telangana agitation
A Srinivasa Rao, India Today, September 30, 2011

The demand for a separate Telangana state appears to have slipped out of the hands of political parties and their leaders. It has turned into a genuine people’s movement, if the 17-day long “Sakala Janula Samme” (movement by people of all sections) is any indication.

As the name suggests, virtually every section of the society has joined the movement which has, by and large, been peaceful so far.
This is evident from the lightening strike by newspaper hawkers in the twin cities of Hyderabad and Secunderabad on Thursday in support of the Telangana cause. As a result, not a single newspaper could reach readers in any part of the state capital. Even those who rushed to newspaper stalls to buy the dailies were disappointed as the vendors, too, joined the strike for Telangana.

Hundreds of newspaper hawkers took out rally to the Telangana martyrs’ memorial at Secunderabad Clock Tower. But the police prevented them and arrested many of them, including Telangana Joint Action Committee (TJAC) convenor Prof. M. Kodandaram.

When the indefinite strike began on September 13 after several postponements, the TJAC and the Telangana Rashtra Samithi were not happy with the response because the people it is a question of survival. That was why the TJAC announced that the strike would take place in a phased manner. (మరింత…)